უსაფრთხოება და ტექნოლოგიები
შეზღუდული დაშვების სისტემები
ბარათის წამკითხველები, სახის ამომცნობი კონტროლერები, დომოფონები, საკეტები.
შეზღუდული დაშვების სისტემა განსაზღვრავს, ვის აქვს უფლება გააღოს კონკრეტული კარი, რომელ საათებში და რომელი იდენტიფიკატორით. კონტროლერი კითხულობს ბარათს, ჩიპს, კოდს ან სახეს, ადარებს ბაზაში ჩაწერილ უფლებებს და მხოლოდ ამის შემდეგ ხსნის საკეტს. ყოველი შესვლა და გასვლა ჟურნალში ფიქსირდება თარიღითა და დროით, ამიტომ იმავე სისტემაზე დგება თანამშრომელთა სამუშაო დროის აღრიცხვაც. სადარბაზოსა და ეზოს შესასვლელზე იმავე ამოცანას დომოფონი წყვეტს: ზარი და კარის გაღება ერთ კვანძშია გაერთიანებული.
წამკითხველი ამ სამუშაოში ყველაზე მარტივი ნაწილია. მთავარი კითხვები თავად კარშია: რისგან არის კარის ფოთოლი — მინა, ლითონი თუ ხე — როგორია ჩარჩო, დგას თუ არა შვეიცარი და რომელ მხარეს იღება. სწორედ ეს წყვეტს, დაიჭერს თუ არა მას მაგნიტური საკეტი, დასჭირდება თუ არა ელექტრომექანიკური და სად დაიდგმება გამოსასვლელი ღილაკი და კარის მდგომარეობის სენსორი. შემდეგ მოდის ყველაზე მკაცრი პირობა: როგორ იქცევა საკეტი დენის გათიშვისას და სახანძრო განგაშის დროს. საევაკუაციო გზაზე კარი უნდა გაიღოს, საცავისა და სასერვერე ოთახის კარი კი ჩაკეტილი უნდა დარჩეს. სწორედ ამიტომ დაშვების სისტემა სახანძრო სიგნალიზაციასთან ერთად იგეგმება და სარეზერვო კვებაზე ითვლება; როცა ეს ნაწილი გამოტოვებულია, შენობას ან დაბლოკილი საევაკუაციო კარი რჩება, ან საკეტი, რომელიც პირველივე გათიშვაზე იღება.
ნამდვილი გამოცდა ის დღეა, როცა თანამშრომელი კომპანიიდან მიდის ან ბარათი იკარგება. ბაზაში ერთი ჩანაწერის გაუქმება საკმარისია იმისთვის, რომ ყველა კარი, რომელსაც ეს ბარათი აღებდა, იმავე დღეს დაიკეტოს — საკეტის შეცვლის გარეშე. ამიტომაც იწერება უფლებები ჯგუფებად, თანამდებობის ან სართულის მიხედვით, და არა ცალკეულ ადამიანზე მორგებული სიებით: ახალი თანამშრომლის დამატება ერთი მოქმედებაა და არა კარებზე შემოვლა. ჟურნალი კი იმ კითხვებს პასუხობს, რომლებიც მოგვიანებით ჩნდება: ვინ იყო სათავსოში პარასკევს საღამოს და რომელი ბარათით შევიდა.
რას მოიცავს
- თანამშრომელთა აღრიცხვისა და დაშვების კონტროლერები
- სახის ამომცნობი კონტროლერები
- ქსელური და ანალოგური დომოფონები
- ბარათის წამკითხველები, მაგნიტური ბარათები და ჩიპები
- მაგნიტური და ელექტრომექანიკური საკეტები, შვეიცარები
სად გამოიყენება
- საოფისე შენობები და ბიზნესცენტრები
- უნივერსიტეტები და სასწავლო კორპუსები
- ენერგეტიკული და საწარმოო ობიექტები
- საწყობები და ლოგისტიკური ტერმინალები
- საცხოვრებელი კომპლექსები და მიწისქვეშა პარკინგები
- სასერვერე და საარქივო ოთახები
სტანდარტები და ნორმები
ელექტრონული დაშვების სისტემების ტექნიკურ მოთხოვნებს EN 60839-11-ის სერია განსაზღვრავს, რომელმაც ადრინდელი EN 50133 ჩაანაცვლა. საევაკუაციო გზაზე მდგარი ელექტრონულად მართვადი კარი ცალკე საკითხია: ასეთ სისტემებს EN 13637 ეხება, გამოსასვლელ ფურნიტურას კი — EN 179 და EN 1125. ამას ემატება საქართველოში მოქმედი სახანძრო უსაფრთხოების ტექნიკური რეგლამენტი, რომელიც განსაზღვრავს, როგორ უნდა მოიხსნას საევაკუაციო გზაზე კარის ბლოკირება განგაშისას, და პერსონალურ მონაცემთა დაცვის კანონი, რომელიც ბიომეტრიული მონაცემებისა და შესვლა-გასვლის ჟურნალის დამუშავებას ეხება. ეს მოთხოვნები ერთსა და იმავე კარზე ხვდება ერთმანეთს და მათი შეთანხმება პროექტის ამოცანაა.
გჭირდებათ კონსულტაცია?
დაგვირეკეთ ან მოგვწერეთ. განვსაზღვრავთ, რა სისტემა სჭირდება თქვენს ობიექტს.
ხშირად დასმული კითხვები
რა განსხვავებაა ბარათის წამკითხველსა და სახის ამომცნობ კონტროლერს შორის?
ბარათი იდენტიფიცირებს საგანს, სახის ამოცნობა კი — ადამიანს. ბარათი შეიძლება სხვას გადაეცეს ან დაიკარგოს; სახის ამოცნობა ამ პრობლემას ხსნის, სამაგიეროდ მოითხოვს სტაბილურ განათებას, სწორ სიმაღლეზე დაყენებას და ბიომეტრიული მონაცემების დამუშავების სამართლებრივ საფუძველს. პრაქტიკაში ერთ ობიექტზე ორივე თანაარსებობს: მთავარ შესასვლელზე სახე, შიდა კარებზე ბარათი.
შეუძლია თუ არა დაშვების სისტემას სამუშაო დროის აღრიცხვა?
დიახ, რადგან სისტემა ისედაც აფიქსირებს ყოველ შესვლასა და გასვლას დროის ნიშნულით. სწორედ ამ ჟურნალიდან იგება სამუშაო საათების ანგარიში, თავად ჟურნალის გამოტანა კი სხვაგან გამოსაყენებლადაც შესაძლებელია. მნიშვნელოვანია, რომ კარს გამოსასვლელ მხარესაც ჰქონდეს წამკითხველი, თორემ გასვლის დრო არ ფიქსირდება.
რა ღირს შეზღუდული დაშვების სისტემა?
სამუშაოს მოცულობას კარების სია ადგენს და არა პროგრამა: რამდენი კარი იკითხება ერთი მხრიდან და რამდენი ორივედან, რომელი მათგანი დგას საევაკუაციო გზაზე და რომელს უკვე აქვს საკეტი, რომლის გამოყენებაც შესაძლებელია. თითოეულ კარს ცალკე სჭირდება წამკითხველი, საკეტი, გამოსასვლელი ღილაკი და კონტროლერამდე მისული კაბელი, ამიტომ გათვლა კარების რაოდენობას ეყრდნობა და არა შენობის ფართს. შესასვლელში მდგარი ერთი მინის კარი ხშირად უფრო მეტ სამუშაოს ითხოვს, ვიდრე დერეფნის სამი ჩვეულებრივი კარი.
შესაძლებელია თუ არა დაშვების სისტემის დაყენება უკვე არსებულ კარებზე?
დიახ. მთავარი კითხვა კაბელის ტრასაა: სად გაივლის ხაზი კარიდან კონტროლერამდე და კვების ბლოკამდე; ხშირად ის სუსტი დენების უკვე არსებულ არხებში ეტევა. მოქმედ ობიექტზე მნიშვნელობა აქვს კარების რიგითობასაც: მთავარი შესასვლელი, როგორც წესი, ბოლოს გადადის ახალ სისტემაზე, როცა შიდა კარებმა კონფიგურაცია უკვე გამოცადა.
კონსულტაციის მოთხოვნა
შეავსეთ ფორმა და დაგიკავშირდებით სამუშაო საათებში.